Литературная Якутия


 

Сахалыы

…Ханнык да тиэмэҕэ биир сүрүн санаа (идея) баар буолуохтаах; олоххо баартан суруйар буоллаххына, эн маны фотография курдук устума, эн кинини бэйэҥ идеяҕынан сырдатан, уус-уран айымньы күүһүнэн дьүһүннээн көрдөр. Идеятын, caнaaҕын толору суруй, толору тэнит, форманан хааччахтаама, идеяны дьүһүннээбэт форма наадата суох, идеяны көрдөрөөрү форма оҥоһуллар, идеяны тыыннаах дьүһүннүүргэ, бу дьүһүн тас көстөр көстүүгүн биэрэргэ, ол онно эрэ форма суолтата улаатан тахсар. Уус-уран айымньыга идея суолтата форма суолтатын бастыыр, ол эрээри умнума: сыгынньах идея, формата суох идея, уус-уран айымньыны биэрбэт, иккиэн арахсыспат ситимнээхтэр, идеяттан айымньы дьүһүнэ тахсар, идеяттан тахсар дьүһүнэ эмиэ бу идея сүнньүнэн көрөн сөптөөх форма бэриллэр. Айымньы дьыалата — улахан улуу дьыала буолар, онон айар үлэбит, культурабыт үрдээтэҕин ахсын, үрдүк кэрдиискэ тахсан иһиэхтээх. Биһиги төрүт сорукпут – олоххо инники этэрээт буолан иһиэхтээхпит.

Былатыан Ойуунускай.
Уус-уран тыл эдэр үлэһиттэрин бөлөхтөрүн соруктара. –
П. А. Ойуунускай. Айымньылар. 7 том. –
Якутск: Як.кн-ое изд-во. – С.103.

 
Миитэрэй Наумов кинигэтин сүрэхтэниитэ

Дьокуускайга Платон Ойуунускай аатынан литературнай түмэлгэ норуот суруйааччыта Миитэрэй Наумов "30 кэпсээн" диэн кинигэтин сүрэхтэниитэ буолла. Истиҥ киэһэҕэ кинигэ тахсыытыгар үлэлэспит, суруйааччы чугас алтыһар дьоно, сүгүрүйээччилэрэ кыттыыны ылан санааларын атастастылар. Кэлбит ыалдьыттар Миитэрэй Наумов кинигэтиттэн кэпсээннэри артыыстар ааҕыыларыгар дуоһуйа иһиттилэр...

 

Саха сирин Суруйааччыларын сойууһун бэрэссэдээтэлинэн Гаврил Андросов талылынна

Алтынньы 6 күнүгэр Саха сирин Суруйааччыларын сойууһун 18-с сийиэһэ буолла. Сийиэскэ бырабылыанньа саҥа састаабын таллылар. Сийиэскэ барыта 50-ча дэлэгээт кытынна. Сорохтор дэбиэринэһинэн куоластаттылар. Онон сабыылаах куоластааһыҥҥа 60 киһи куоластаан, саҥа бырабылыанньа састаабын таллылар. Бу бырабылыанньа састаабыгар киирбит 11 суруйааччы саҥа бэрэссэдээтэли таллылар. Саха сирин Суруйааччыларын...

 

Афанасий Рязанскай аатын үйэтитиигэ икки улахан тэрээһин

Дьокуускай куоракка СӨ Бырабыыталыстыбатын 2-с нүөмэрдээх дьиэтигэр Амма улууһун тэрийбит маҥнайгы кулуба Афанасий Петрович Рязанскай 150 сылыгар аналлаах Бүтүн Арассыыйатааҕы научнай-практическай кэмпириэнсийэ ыытылынна. Кэмпириэнсийэҕэ сүрүн дакылааттары историческай наука кандидаттара Егор Антонов, Владимир Пестерев уонна искусствоведение кандидата, Амма улууһун баһылыгын...

 

Суоттуга эдэр суруйааччылар сэттис семинардара

От ыйын 18-20 күннэригэр Саха сирин Суруйааччыларын сойууһа, «Саха сирин суруйааччыта» ассоциация өйөбүлүнэн, Суоттутааҕы айар маастарыстыба семинарын тэрийэн ыытта. Бу айар ыччат түһүлгэтэ, үгэс быһыытынан, «Доҕордоһуу» Өлүөнэтээҕи история-археология музей-заповеднигар ыытылынна. Маастардарынан норуот суруйааччылара Наталья Харлампьева, Сэмэн Тумат, Куорсуннаах, М. Горькай аатынан Литература...

 

Сунтаарга бэйиэт Альберт Бүлүүйүскэй төрөөбүтэ 80 сылыгар аналлаах ырыа-хоһоон түһүлгэтэ буолла

Балаҕан ыйын 15 күнүгэр Кутана сэлиэнньэтигэр бэйиэт Альберт Бүлүүйүскэй төрөөбүтэ 80 сылыгар аналлаах ырыа-хоһоон түһүлгэтэ буолан ааста. Бу тэрээһин кылгас түгэннэрэ өйбөр хатанан хаалбыттарын санаан ылыахпын баҕардым. Саха Өрөспүүбүлүкэтин бочуоттаах тутааччыта, Арассыыйа Суруналыыстарын, Саха Өрөспүүбүлүкэтин Суруйааччыларын сойуустарын чилиэнэ, Василий Протодьяконов-Кулантай (2012 с.)...

 

Бүгүн Аркук төрөөбүт күнэ

Бүгүн, балаҕан ыйын 5 күнүгэр, филология наукатын кандидата, Россия суруйааччыларын союһун чилиэнэ, эбээн поэта Варвара Григорьевна Белолюбская-Аркук төрөөбүт күнэ. Хоту дойду айылҕатын кэрэтэ киһи хараҕар көстөн кэлэр гына хоһуйбут хоһоонноро сурунаалбыт 2015 сыл 3-с нүөмэригэр тахсыбыттарын ааҕыҥ. Бу сыл 9-с нүөмэригэр поэт саҥа хоһоонноро бэчээттэнэн тахсыахтара. Аны саас кэлиэҕим, Өймөкөөммөр төннүөҕүм...

 

Бүдүрүйбүт да көнөр

Тоҕо эрэ дьолломмут барыта, сору-муҥу эҥээринэн ааспыт эмиэ хараҥа халлааҥҥа ый тыктаҕына көмүскэтээри дуу, кэпсэтээри дуу, биир тылынан эрдийээри уонна тирэҕирээри ити кэми уһулуччутук ойуулууллар. Тапталлаахтар сүрэхтэрин кистэлин Ыйга сибигинэйэллэр. Ким да истибэтин курдук аттынан устар аҕыйах былыкка кыбыталлар быһыылаах. Эрэйдээх эрэ барыта эмиэ киниэхэ, Ыйга үҥсэргиир… Тоҕо буолуой? Барар сир баҕана...

 

Евразия суруйааччыларын сойууһа Николай Лугинову эҕэрдэлиир

Турцияттан Евразия суруйааччыларын сойууһа Саха сирин народнай суруйааччытын, Арассыыйа суруйааччыларын сойууһун хос бэрэссэдээтэлин, Аан дойдутааҕы Түүрдэр Академияларын чилиэнин Николай Лугинову 75 сааһын туолар үбүлүөйдээх күнүнэн итиитик-истиҥник эҕэрдэлиир. Евразия суруйааччыларын сойууһун бэрэссэдээтэлэ Якуп Омероглу бэйэтин эҕэрдэ суругар бэлиэтээбитинэн, Николай Лугинов аата Евразия бары...

 

Ытык дьоммут алгыстарынан

Хас биирдии эпоха уонна общество сайдыытын хас биирдии кэрдииһэ бэйэтэ туспа дьоруойдардаах, лиидэрдэрдээх, инникилээн иһэр бэлиэ дьонноох. Олортон биирдэстэрэ саха норуодунай суруйааччыта, Арассыыйа суруйааччыларын сойууһун Үрдүкү Айар сэбиэтин чилиэнэ, СӨ Духуобунаһын Академиятын вице-президенэ, Кытай Норуодунай Өрөспүүбүлүкэтин Госсоветын иһинэн Бүттүүн Кытайдааҕы “Лао Цзы” научнай уопсастыбатын бэрэссэдээтэлин...

 

Николай Лугинов 75 сааһын туолла

Суруйааччы анала араас. Айар дьон үөһэттэн айдарыылаахтар, кинилэргэ айар кыымы саҕар, кутаалыы күөттүүр күүс бэйэтэ туспа, атын. Ол айыылар күүстэрэ. Ону тэҥэ суруйааччы бэйэтигэр ылыммыт уонна туруоруммут соруктаах буолар. Сорох суруйааччы, поэт тулалыыр эйгэтин, айылҕаны, дьон күннээҕи олоҕун хоһуйар. Ким эрэ таптал туһунан сааһын тухары ыллыа-туойуо. Ол гынан дьон-сэргэ олоҕун долгутар история хардыытын...