Литературная Якутия


 

НОВОСТИ ЛИТЕРАТУРЫ
в Саха (Якутии)

В Якутском музее имени Ярославского открылась выставка «Муза и поэт»

В Якутском государственном объединенном музее истории и культуры народов Севера имени Емельяна Ярославского открылась новая выставка «Муза и поэт», посвященная 90-летию со дня рождения отличника народного просвещения РСФСР Марии Арбыкиной и народного писателя Якутии Семена Руфова. На выставке показаны материалы, рассказывающие о жизни и деятельности, о детях и внуках семьи Руфовых. Семен Титович и Мария Спиридоновна...

 

«Неучтенный фактор». Сардана Ордахова

Серию встреч с авторами Ridero на книжном фестивале «Красная площадь» завершит автограф-сессия Сарданы Ордаховой, писателя и журналиста из Якутии. И хотя Сардана давно живет в Москве, место действия историко-мистической повести «Неучтенный фактор» – ее родина. «Чудный язык – теплый, щедрый, богатый!», – так написала про стиль автора Мария Метлицкая, постоянный автор издательства «Эксмо». Сардана Ордахова создает...

 

«Өбүгэм омоон суолунан» Нарыйа Элясова кинигэтэ таҕыста

Ыам ыйын 19 күнүгэр Кэбээйи Мукучутугар «Дайан» сынньалаҥ, култуура киинигэр суруйааччы В.Г.Григорьева-Нарыйа Элясова «Өбүгэм омоон суолунан» диэн кинигэтин сүрэхтэниитэ буолан ааста. Дьоро киэһэни иилээн-саҕалаан ыытта Нарыйа Элясова кийиитэ Любовь Николаевна Григорьева.
Истиҥ, иһирэх эйгэҕэ киирэн астынан-дуоһуйан, санаалыын чэпчээн, ɵйдүүн ырааһыран дьэҥкэрбит курдукпун...

 

Михаил Гоголев-Долгун кинигэтин сүрэхтэниитэ

Ыам ыйын 27 күнүгэр Горнай улууһун Бэрдьигэстээҕэр Мэхээлэ Дьөгүөрэп аатынан сынньалаҥ киинигэр «Айылҕаттан анатыылаах, өбүгэлэртэн үөттэриилээх» диэн ааттаах СӨ баһаарынай сулууспатын бэтэрээнэ, Норуоттар икки ардыларынааҕы суруйааччылар түмсүүлэрин уонна СӨ суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ Михаил Павлович Гоголев-Долгун кинигэтин сүрэхтэниитэ буолла.
Саха киһитин сиэринэн булчут сорсуннааҕа...

 

Михаил Гоголев-Долгун «Тайах уонна бартыбыайын» кэпсээнэ

Михаил Гоголев–Долгун (Горнай, Бэрдьигэстээх) бу аҕыйах сылтан бэттэх прозаҕа айымньылаахтык ылсан үлэлээн, хайы-үйэ алта кинигэ ааптара буолан, быйыл СӨ Суруйааччыларын сойууһун, норуоттар икки ардыларынааҕы суруйааччылар ассоциацияларын сойууһун чилиэнэ буолла. 2014 сыллаахха Дьокуускайга «Дани Алмас» компанияҕа бэчээттэммит «Өбүгэм үгэһигэр сүгүрүйэн» диэн иккис кинигэтигэр истиҥ-иһирэх тылынан...

 

В.В. Илларионов «Поэт Василий Босяк» кэпсээнин ааҕа олорон

1968 с. Василий Васильевичка умнуллубат үтүө сайын кэлэн ааспыт эбит. Улахан куонкуруһу ааһан, Саха государственнай университетын саха салаатын устудьуона буолбут. Оччолорго биир ый тыаҕа от, хортуоппуй хомууругар практикаҕа ыыталлара. Үөһээ Бүлүү улууһугар, ыраах Давыдов учаастагар от үлэтигэр көмөлөһөн баран, алтынньы бастакы күнүгэр үөрэнэ кэлбиттэр. Саха салаатыгар 25 устудьуон эбиттэр...

 

Сиэн Кынат «Уматар чуумпу», «Айылгы арыллыыта» кинигэлэрэ

Анатолий Старостин — Сиэн Кынат «Уматар чуумпу» кинигэтэ аан, аат, түөрт хоһоон, ахтыы тиһиликтэриттэн турар. Аан, аат хоһооннор киһини сиэтэн киллэрэр, бүтэһигэр олоххо тапталга алҕаан туттарар курдуктар, сүрүн хоруйу биэрэллэр. «Кырдьыгы өрө тутан суруйдарбын диэн баҕалаахпын…» бу тыллар Сиэн Кынат олоҕун анаабыт дьулуурун көрдөрөллөр.
БАСТАКЫ ТИҺИЛИК. Айылҕа айылгыта...

 

Егор Андреев-Хоһуунай хоһоонноро

Бу манна этиллибит сырдык куттаах тыллар, күн аайы Хоһуунай айбыт хоһоонноро салгын ситимигэр тилийэ көтөллөр. Хоһоон тылын күүһэ ханыыласпыт, хатыланар тылларынан, рифманан бэриллэр. Ааптар хатыланар тыллары, рифманы, уһун сүһүөхтээх тыллары таба туттара, хоһоон тэтимэ бэйэтэ бэлэм ырыа курдук тыаһаан-ууһаан долгулдьуйан, сэгэлдьийэн барар. Ол курдук хайы-үйэ ырыа буолбут: «Суруйбут киһи хаарга», «Аргыс ардахтар»...

 

Иван Арбита: «Не гаси мысли свободные»

Душевные муки поэта Ивана Арбиты были сочтены антисоветскими. К ним прибавили уклонение от воинских обязанностей, и он был приговорен к расстрелу. 9 января 1942 года расстрел заменили десятью годами каторжных работ в Северо-Восточном ГУЛаге. Долгие годы имя Ивана Арбиты было потеряно для якутской поэзии. Многие его стихи навсегда утрачены.
Если на полях твоих пусто...

 

Бэйээт сүрэҕэ

Бу аймана-аҥаатта турар улаҕата биллибэт Улуу Дойдуну, анарааҥҥыта көстүбэт Аан Дайдыны иэгэйэр икки атахтаах, саллайар салаҥ бастаах киһи барахсан — урааҥхай саха төрөөн-ууһаан, төрүттээн-уустаан, баа бэйэлээх буолан баһылаан-көһүлээн олорор. Оттон үллэр үйэлэр өргөстөрүгэр, аллар дьыллар арҕастарыгар тыыннаах хаалан тыын салҕыырга, тыган тыллар сыдьаан ууһатарга бу кулун буолан кулахачыйа, ирбинньэх буолан эргичийэ турар...